Soczewki kolorowe mogą tylko zmieniać wygląd oczu albo jednocześnie korygować wadę wzroku. W obu przypadkach są wyrobem kontaktującym się bezpośrednio z okiem, dlatego wymagają właściwego dopasowania, higieny i rozsądnego czasu noszenia.
Czym są soczewki kolorowe?
To miękkie soczewki kontaktowe z barwnym wzorem, który podkreśla naturalny kolor tęczówki albo całkowicie go zmienia. Występują jako zerówki, czyli soczewki bez mocy optycznej, oraz jako modele korekcyjne przeznaczone dla osób z wadą wzroku.
Kolorowy pigment w prawidłowo wykonanej soczewce znajduje się wewnątrz jej materiału, a nie na powierzchni mającej bezpośredni kontakt z okiem. Nie oznacza to jednak, że każdy produkt będzie równie wygodny. Znaczenie mają jakość materiału, przepuszczalność tlenu, dopasowanie do oka oraz sposób użytkowania.
Zerówki a soczewki korekcyjne – czym się różnią?
Najważniejsza różnica dotyczy mocy optycznej. Zerówki zmieniają wygląd oka, ale nie korygują widzenia. Soczewki korekcyjne łączą efekt estetyczny z korekcją, na przykład krótkowzroczności, dalekowzroczności, a w niektórych przypadkach także astygmatyzmu.
| Cecha | Soczewki korekcyjne | Soczewki zerówki |
|---|---|---|
| Zastosowanie | Zmiana koloru oka i korekcja wady wzroku | Zmiana lub podkreślenie koloru oka |
| Badanie u specjalisty | Konieczne przed doborem | Także zalecane przed pierwszym zakupem |
| Moc optyczna | Dobierana do wady wzroku | Brak mocy |
| Parametry fizyczne | BC i DIA muszą pasować do oka | BC i DIA również muszą pasować do oka |
Zerówki nie są zwolnione z dopasowania. Soczewka nadal przylega do rogówki, więc jej krzywizna, oznaczana jako BC (Base Curve), oraz średnica DIA (Diameter) powinny odpowiadać budowie oka. Zbyt luźna albo zbyt ciasna soczewka może powodować dyskomfort, przesuwanie się, zaczerwienienie i pogorszenie jakości widzenia.
Czy soczewki kolorowe są bezpieczne?
Same soczewki kolorowe nie muszą być mniej bezpieczne od przezroczystych. Ryzyko wynika przede wszystkim z zakupu produktu o niepewnym pochodzeniu, złego dopasowania i nieprawidłowej higieny. Pigment zamknięty w materiale soczewki nie powinien mieć kontaktu z powierzchnią oka, ale jakość wykonania ma znaczenie dla komfortu i przepuszczalności tlenu.
Nie należy też zakładać, że soczewka będzie niewyczuwalna od pierwszej chwili. Przy pierwszym użyciu oko może potrzebować czasu na przyzwyczajenie. Silne pieczenie, ból, światłowstręt, nagłe pogorszenie widzenia lub utrzymujące się zaczerwienienie są sygnałem do natychmiastowego zdjęcia soczewki i konsultacji z okulistą.
Soczewki typu „crazy” wymagają szczególnej ostrożności. Gruby, rozbudowany nadruk może ograniczać pole widzenia, zwłaszcza przy słabym oświetleniu. Takie modele nie nadają się do prowadzenia samochodu po zmroku ani do wielogodzinnego noszenia bez przerw. Jeśli producent określa je jako jednodniowe, po zdjęciu należy je wyrzucić, a nie przechowywać do kolejnego użycia.
Podstawowe zasady higieny obejmują:
- Myj i dokładnie osusz ręce przed każdym zakładaniem oraz zdejmowaniem soczewek.
- Do czyszczenia i przechowywania używaj wyłącznie płynu przeznaczonego do soczewek kontaktowych.
- Przestrzegaj czasu noszenia określonego dla danego modelu i nie śpij w soczewkach, jeśli nie są do tego przeznaczone.
- Nie pożyczaj soczewek innym osobom i nie używaj cudzych soczewek.
- Nie płucz soczewek wodą z kranu ani nie zwilżaj ich śliną.
Soczewki jednodniowe są wygodne przy sporadycznym noszeniu, na przykład podczas imprezy lub sesji zdjęciowej, ponieważ po zdjęciu nie trzeba ich przechowywać. Modele miesięczne mogą być korzystniejsze przy częstym używaniu, ale wymagają regularnej pielęgnacji, pojemnika i pilnowania terminu wymiany.
Jak dobrać soczewki kolorowe?
Nie kupuj ich wyłącznie na podstawie koloru lub zdjęcia modelu. Bezpieczny dobór przebiega w kilku krokach:
- Umów badanie u okulisty lub optometrysty – specjalista oceni stan oczu i sprawdzi, czy możesz korzystać z soczewek kontaktowych.
- Ustal parametry soczewki – potrzebne mogą być moc, krzywizna BC i średnica DIA, a przy astygmatyzmie także parametry właściwe dla soczewki torycznej.
- Wybierz tryb noszenia – jednodniowy sprawdzi się przy okazjonalnym używaniu, a miesięczny przy częstym, pod warunkiem prawidłowej pielęgnacji.
- Kup produkt ze sprawdzonego źródła – opakowanie powinno zawierać informacje o producencie, parametrach, terminie ważności i przeznaczeniu soczewek.
Specjalista może również ocenić, czy wybrany wzór nie ogranicza widzenia i czy materiał zapewnia wystarczający komfort. Dotyczy to także zerówek, ponieważ brak wady wzroku nie oznacza, że każda soczewka będzie pasować do każdego oka.
O czym pamiętać przed pierwszym użyciem?
Kolor oczu można zmienić bez rezygnowania z korekcji wzroku, ale względy estetyczne nie powinny przesłaniać bezpieczeństwa. Dobór przez specjalistę, higiena i przestrzeganie czasu noszenia mają większe znaczenie niż sam odcień lub wzór soczewki. Przy niepokojących objawach zdejmij soczewki i skontaktuj się z okulistą.
Artykuł nie stanowi porady medycznej i powstał wyłącznie w celach informacyjnych. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za wszelkie negatywne skutki wdrożonych zaleceń. Zawsze zasięgnij opinii specjalisty medycyny w powyższym zakresie.